Paspoortenregister van de Schepenbank Nederweert, voor uitgaande reizigers (1773-1795)

 

Blekerskechten naar de Hollandse kust, koperhandelaren naar de streek van Hildesheim en Hannover in Midden-Duitsland. En niet te vergeten de schaaphandelaren naar Vlaam-Brabant. Dat waren de drie grootste groepen arbeidsmigranten in de tweede helft van de achttiende eeuw.

Maar het paspoortenregister laat ons ook kennismaken met avonturiers en gelukzoekers. of met bizarre reisbestemmingen, zoals in het geval van Matthis Peters, die in 1779 naar Frankfurt trok om daar een Siamese tweeling te laten bekijken. Wilhelmus Saers trok in 1786 naar Frankrijk, naar eigen zeggen om de Franse taal te leren. En Peter Trouwen maakte in 1791 een pelgrimstocht naar Rome.

Vanaf 1773 hield de Schepenbank Nederweert een kopieregister van alle verstrekte paspoorten bij. Uit de periode daarvoor zijn, met slechts enkele uitzonderingen, geen paspoorten bewaard gebleven.

 

Enkele opmerkingen vooraf:

-          De paspoorten zijn doorlopend genummerd. In enkele gevallen werd aan twee personen met dezelfde bestemming slechts één reisdocument afgegeven.

-          De spelling van de reisbestemming is letterlijk overgenomen. Aan het einde van de lijst worden de hedendaagse equivalenten gegeven, tenminste indien toelichting gewenst is.

-          Het reisdoel is alleen aangegeven in de lijst indien dit wezenlijk meer informatie verschafte dan vage aanduidingen als: “om zijn fortuin (geluk) te zoeken” of “om zijn kost te verdienen”. Soms werd in het paspoort helemaal geen reisdoel opgegeven.

-          In de paspoorten gaat bijna elke bestemming vergezeld van de formulering “of elders”. Die weinig zeggende toevoeging is in deze lijst overal weggelaten.

-          De originele paspoorten bevatten tevens een uitgebreide beschrijving van het fysieke uiterlijk van de aanvrager, en de kleding die hij droep. Vaak in detail, tot en met de zilveren schoengespen en de kleur van broek of kamizool.

 

Primaire bron:  RAL ASN 90.

De tabel is ontleend aan: A. Bruekers, Teuten, schepers en blekers, of Nederweerter reislust op het einde der 18e eeuw, in: (A. Bruekers red.) Nederweerts Verleden (1985) p.47-73. In dit artikel vind U ook de achtergronden van het paspoortenregister, de reislust en de reisdoelen in detail beschreven.

 

 

nr

datum

paspoort

naam aanvrager

lft.

bestemming

reisdoel

1

1773 nov 15

Johannes Thys

40

Hooghstifft Paderborn, stadt Braeckel

Geschäften

 

1773 nov 15

Cornielis Eemonts

18

Idem

Idem

2

1774 mrt 07

Cornillus Meyers

20

Luyck

 

3

1774 mrt 21

Conrardus Coenen

46

Adelheym in het Hooghst. Hildesheym

Affairen

4

1774 mei 13

Stephanus Lystiens

65

Sweryn in het Meckelenborghs lant

 

5

1776 jan 26

Hendrick Neyens

50

Lant van Luyck

 

6

1776 mrt 26

Matthis Coninckx

20

Brabant

 

7

1777 jul 19

Cornelis Brangers

24

Brabant

 

8

1777 okt 27

Joannes Griset

38

Bellinson in Switserlant

Vinstermaecker

9

1778 feb 23

Godefridus Michiels

20

Brabant

 

10

1778 mrt 27

Godefridus Caris

24

Brussel

 

11

1779 feb 23

Joannes van Asten

-

Brabant

 

12

1779 mrt 02

Marthinus Kiggen

19

Antwerpen

 

13

1779 mrt 02

Joannes Theunissen

20

Antwerpen

 

14

1779 mrt 08

Peter Wyck

21

Antwerpen

 

15

1779 mrt 22

Hendrick Indewilligen

20

Grumbergen in Brabant

 

16

1779 mrt 24

Joseph Leyen

19

Zinna in Brabant

 

17

1779 mrt 24

Joannes Roodts

23

Bruggen in Vlaenderen

 

18

1779 mrt 31

Wulhelmus Puynen

33

Isendyck in Vlaenderen

 

19

1779 mrt 31

Cornelis Puynen

30

Isendyck in Vlaenderen

 

20

1779 apr 12

Ruth Fyen

29

Bruggen

 

21

1779 jul 10

Marthinus Caris

24

Brussel

 

22

1779 aug 11

Elisabeth Laemers

35

Amsterdam

 

23

1779 sep 01

Matthis Peters

42

Franckfort

Siamese tweeling tonen

24

1781 apr 17

Joannus van Best

-

Brabant naer den kant van St. Nicolaes

 

25

1781 jun 28

Wilhelmus Ments

55

Hollant

 

26

1784 apr 17

Hendricus Jacobs

24

Brabant, Vlaanderen, Frankrijk

 

27

1784 jun 28

Matthys Coninckx

56

Haenover

 

 

1784 jun 28

Joseph Laemen

48

Haenover

 

28

1784 jul 27

Joannus Sillen

40

Reyssel

Commissie en affairen

 

1784 jul 27

Andries Sillen

35

Reyssel

Idem

29

1784 aug 12

Jan Jacob Reynders

26

Brabant, Vlaenderen, Vranckreyck

 

30

1784 nov 15

Anthonius Kempers

48

Mechelen

Handel

 

1784 nov 15

Laurins Peters

50

Mechelen

Idem

31

1784 dec 18

Joannes Thys

52

Stift Hildesheym

Affairens

32

1785 mrt 07

Lambertus Lamers

20

Brabant, Vlaenderen, Vranckheyd

 

33

1785 mrt 21

Anth. Vluts alias Collemans

28

Brabant, Vlaenderen

 

34

1785 mrt 28

Joannus Cornelus

21

Brabant

 

35

1785 mrt 29

Hendricus Laemers

20

Brabant

 

36

1785 apr 04

Joannus Tintemans

19

Brabant

 

37

1785 jul 18

Joannus Broens

18

Brabant

 

38

1785 jul 23

Symon Cluyskens

22

Brabant, Vranckreyck

 

39

1785 aug 02

Hendricus Bloemers

22

Ceurphals

 

40

1785 okt 31

Wilhelmus Gielen

19

Brabant, Vlaenderen

 

41

1786 apr 04

Wilhelmus Saers

19

Brabant, Vranckreyck

Franse taal

29’

1786 apr 26

Jan Jacob Reynders

-

Idem als 29 (?)

 

42

1786 sep 04

Leon. Hendr. Saessens

38

Hollant

 

43

1787 aug 23

Theodorus Wulms alias Goffers

20

Brabant

 

44

1788 apr 30

Cornelis Broens

20

Brabant

 

45

1788 jul 12

Matthys Beckers

3

Bettulier in Vranckr.

Familiezaken

46

1788 sep 18

Ludovicus Coninckx

18

Aldermisse in ‘t stift Hildesheym

 

47

1789 sep 02

Peter Schakers

23

Wostmunster int Landt van Waes

Schapen hoeden

 

1789 sep 02

Merthinus Schakers

21

Idem

Idem

48

1790 okt 02

Cornielis Tintemans

29

Beveren in het Landt van Waes

Schapen hoeden en verhandelen

49

1790 okt 04

Godefridus Michiels

31

Brabant, Vlaenderen

 

50

1790 okt 28

Peter Trouwen

54

Keulen, Frankrijk

 

51

1790 nov 25

Lambertus Jonckers

-

 

Militair

52

1790 nov 29

Anthonius Kempers

54

Brabant, Vlaenderen

Koophandel schapen, vee, hop, olie en vlas

53

1790 dec 28

Peter Linssen

-

Brabant

Militair

54

1791 sep 13

Peter Trouwen

55

Rome

Pelgrimage

55

1792 sep 27

Jan Broens

-

Aeken

Familiezaken

56

1793 aug 13

Wilhelmus Pouwels

30

Vlaenderen

Schapen hoeden

57

1794 feb 24

Godefridus Stockx

-

Brabant, Vlaenderen

Idem

58

1794 mei 20

Godefridus Michiels

28

Hollant

Orlogie-maecker

59

1794 jul 24

Peter Bongers

19

Grooten Aldermissen int Stift Hildesheym

Koperhandel

60

1795 mrt 09

Henricus Guens

19

Haarlem

 

61

1795 jun 12

Wilhelmus Deckers

32

Zeelandt

 

62

1795 okt 01

Christiaen Bokhorst

-

Holland

Bode

Versie 1.0        Copyright A. Bruekers/SGN